همه ما روزانه به طور مکرر با اسامی خاصی مثل ایثارگر ، رزمنده ، بنیاد شهید و …. برخورد می نماییم و میدانیم که بر طبق قانون این افراد دارای مزایای خاص قانونی بوده و افرادی که ایثارگر می باشند معمولا خود ، خانواده و فرزندان آنها دارای مزایای قانونی می باشند که افراد عادی به قادر به داشتن این مزایا نمی باشند .

 به طور مثال فردی که ایثارگر می باشد در کنکور ، آزمونهای استخدامی ، هزینه های باشگاههای ورزشی و همچنینی دریافت وام های بانکی و ……… امتیازات خاصی را دارند.

 در این نوشتار به بررسی این امر می پردازیم که به طور کلی ایثارگر به چه شخصی اطلاق می ششود و در صورتی که فردی ایثارگر نامیده شود دارای چه مزایای بوده و قانون تا چه اندازه می تواند از مزایای مرتباط استفاده نماید .

 براساس قانون معمولا تعاریف متفاوتی از ایثارگر مطرح می شود. در اینجا به ذکر نمونه های از انها می پردازیم .

 مهمترین تعریفی که از ایثار گر  شده است براساس ماده  یک قانون جامع خدمات‌رسانی به ایثارگران  می باشد  که در تاریخ 91/10/2 به تصویب مجمع تشخیص مصلحت نظام رسید و در قانون برنامه ششم با توجه به پایان یافتن دوره آزمایشی آن، با مصوبه مجلس شورای اسلامی دائمی شد.

 در این قانون ایثار گر اینگونه تعریف شده است : به طور کلی ایثارگر به شخصی گفته می شود که برای حفظ انقلاب اسلامی و دستاوردهای ان و همچنین دفاع از میهن ، کشور و اسلام به جبهه های حق علیه باطل رفته و در انجا شهید ، رزمنده ، ازاده و یا مفقود الاثر شده است.

پس براساس این ماده به طور کلی شخص ایثارگر اسمی کلی بوده وبه همه افرادی که به هر نحوی برای ایران و اسلام مبارزه نموده و در این راه به اسارت گرفته شده و یا به شهادت رسیده علاوه براینها به هردلیلی سلامت جسمی و روحی وی دچار نقصان شده باشد ایثارگر نامیده می شود.

 در زیر به تعریف خاص هر یک از این افراد مطابق قانون می پردازیم .

قبل از هرچیز لازم به ذکر است که اثبات هر کدام از موارد فوق برعهده سازمان نیروهای مسلح بوده و تعیین میزان مزایای دریافتی بر عهده این سازمان می باشد.

شهید و مفقود الاثر : به کسی گفته می شود که جان خود را در راه ارمانهای اسلام و انقلاب  همچنین کشور ایران در راه مبارزه با استکبار جهانی و دشمنان خاک فدا نموده و در این راه به شهادت رسیده باشد. به کسی که بعد از شهادت جسد وی به هر دلیلی یافت نگردد و یا خبری از وی نشود مفقودالاثر گفته می شود.

جانباز : به شخصی گفته می شود که در راه انقلاب و اسلام و یا وطن به مقابله با دشمنان رفته و در این راه سلامتی جسمانی و یا روحی خود را ازدست داده است و یا از نظر جسمی دچار نقصان شده است .

اسیر : به فردی اطلاق می گردد که مانند موارد فوق در راه اسلام و انقلاب و یا وطن به مقابله با نیروهای  ضد ایران رفته و در این راه دچار گرفتاری شده و هویت و وضعیت وی مشخص می باشد .

آزاده : به کلیه افاردی اطلاق می گردد که راه اسلام و انقلاب و وطن در حبس شده و در این راستا زندانی بوده و در زندان مورد شکنجه و آسیب روحی و روانی قرار گرفته است .

حال بعد از تعریف تمامی موارد فوق به بررسی مزایای ایثارگری پرداخته  می شود و اینکه ایثارگری دارای چه مزایای بوده و دارد .

به طور کلی باتوجه به تعریفی که در بالا از ایثارگری تعریف شد به همه افرادی که به هر دلیلی از بنیاد شهید حقوق دریافت نموده و یا زیر مجموعه آن می باشند ایثار گر گفته می شود و در این موارد دارای مزایایی همچون بیمه خدمات درمانی ، دریافت مستمری ماهانه به ازای درصد جانبازی و رزمندگی و غیره می باشد .

 همچنین کلیه افراد درجه یک خانواده بنیاد شهید و ایثارگر نیز مشمول استفاده از این مزایا بوده و می توانند از انها استفاده نمایندو برای مثال فرزندان جانباز می توانند در کلیه آزمونهای استخدامی ازدرصدی جانبازی چدر خود استفاده نموده و یا خود این افراد در صورتی که در ادارات و یا سازمانهای ادارای و دولتی مشغول به کار شوند دارای مزایای بیشتری از باقی افراد همرده خود که دقیقا در همان سطح کار می کنند می باشند.

 اما اگر فردی اثبات نماید که جزء خانواده شهید و ایثارگر بوده ولی متاسفانه از طرف بنیاد شهید و امور ایثارگران هیچ گونه مزایا و حقوقی به وی تعلق نگیرد و یا نتواند از مزایای استخدامی ان استفاده نماید باید به چه روشی تقاضای دریافت حقوق و مزایا خود را بنماید .

 در این راستا براساس اصل 173 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران برای جلوگیری از تظلمات سازمانهای اداری و دولتی و همچنین رسیدگی به اعتراضات مردم دراین خصوص دیوان عدالت اداری  قادر به رسیدگی و پیگیری شکایات مردم بوده  و افراد میتوانند برای دریافت حق و حقوق خود به دیوان عدالت اداری مراجعه نمیاند.

 در مورد حقوق و مزایای ایثارگری  باتوجه به اینکه در ایران کلیه این موارد بر عهده بنیاد شهید و امور ایثارگران بوده و این نهاد دولتی و بخشی از ساختار دولت می باشد لذا افراد برای احقاق حق خو در این مورد باید به دیوان عدالت اداری طرح شکایت نموده و در این راه حق خود را  دریافت نمایند.

 برای طرح شکایت در دیوان عدالت اداری افراد می توانند ابتدا داخواست خود را از طریق سامانه ساجد و یا دفاتر دیوان در مراکز استانها به دیوان عدالت ادارای ارسال نمایند .

در دیوان ابتدا دادخواست به دبیرخانه رفته و از انجا به دفتر کل دیوان ارسال شده و در آنجا در صورتی دادخواست و اسناد و مدارک فاقد هرگونه نقصی باشد به نزد رئیس دیوان ارسال شده و از طریق رئیس دیوان براساس موضوع آن به یکی از شعبات ارسال می گردد تا به آن رسیدگی نمایند . نحوه رسیدگی در دیوان نیز براساس قانون تشکیلات . آیین دادرسی دیوان بوده و برهیمن اساس در دیوان رای صادر می گردد. در ضمن بهترین راه در خصوص موفقیت در پرونده های دیوان استفاده از وکلای مجرب در دیوان بوده و این امر شانس موفقیت شما را در این راستا بسیار بالاتر می برد .

جدول خلاصه: الزام به پرداخت حقوق و مزایای ایثارگران

موضوع	توضیح	منابع قانونی
تعریف ایثارگر	افراد جانباز، آزادگان، خانواده شهدا و رزمندگان با شرایط خاص	قوانین و مقررات مربوط به بنیاد شهید و امور ایثارگران
انواع حقوق و مزایا	حقوق بازنشستگی، مستمری، بیمه درمانی، تسهیلات مسکن، وام و …	قوانین بودجه سالانه و قوانین حمایتی ویژه ایثارگران
الزام به پرداخت	پرداخت حقوق و مزایا بر عهده دولت و سازمان های مربوطه است.	قوانین و مقررات مربوط به بودجه و پرداخت حقوق کارکنان دولت
مشکلات احتمالی	تاخیر در پرداخت، عدم پرداخت کامل، عدم پوشش کامل بیمه ای	مراجع قضایی و بازرسی
راه حل ها	پیگیری از طریق مراجع ذیربط، استفاده از سامانه های الکترونیکی، مراجعه به وکلا متخصص	بنیاد شهید و امور ایثارگران، دیوان عدالت اداری

پرسش و پاسخ متداول

سوال: چه کسانی مشمول دریافت حقوق و مزایای ایثارگران هستند؟

مشمولان دریافت حقوق و مزایای ایثارگران شامل جانبازان، آزادگان، خانواده معظم شهدا و رزمندگان با شرایط خاص تعریف شده در قوانین مربوطه هستند.

سوال: مهمترین حقوق و مزایای ایثارگران کدامند؟

مهمترین حقوق و مزایای ایثارگران شامل مستمری، بیمه درمانی رایگان، تسهیلات مسکن، وام های قرض الحسنه و سایر تسهیلات حمایتی است.

سوال: در صورت عدم پرداخت حقوق و مزایا چه باید کرد؟

در صورت عدم پرداخت به موقع یا کامل حقوق و مزایا، ایثارگران می توانند از طریق مراجع ذیصلاح مانند بنیاد شهید و امور ایثارگران و یا دیوان عدالت اداری پیگیری نمایند.

سوال: آیا پرداخت حقوق و مزایای ایثارگران تضمین شده است؟

بله، پرداخت حقوق و مزایای ایثارگران بر اساس قوانین و مقررات مربوطه تضمین شده است و دولت موظف به پرداخت آنهاست.

نتیجه گیری و سخن نهایی

الزام به پرداخت حقوق و مزایای ایثارگران، اقدامی ضروری و نشانگر قدردانی از فداکاری های این عزیزان در راه حفظ استقلال و امنیت کشور است. پیگیری مستمر برای پرداخت به موقع و کامل این حقوق و مزایا، ضمن پاسداشت مقام والای ایثارگران، باعث افزایش رضایتمندی و کاهش مشکلات این قشر شریف خواهد شد. لزوم شفاف سازی قوانین و تسهیل دسترسی به خدمات مرتبط نیز از موارد حائز اهمیت در این زمینه است.